Novinari iz Francuske i Njemačke su tvorci projekta interdisciplinarnog, istraživačkog novinarstva posvećenog polifluoralkilnim materijama (PFAS) koje su poznatije kao “trajne hemikalije”.
Naime, idejni tvorci ovog projekta su novinari francuskog lista Le Monde Stéphane Horel, francusko-njemački podatkovni novinar Luc Martinon i freelancerica Sarah Pilz. U januaru prošle godine su pokrenuli i internetsku stranicu kojom problematiziraju zagađenje “trajnim hemikalijama”.
Dio ovog projekta je trenutno 46 novinara iz 16 država, koji su istraživali lobiranje PFAS industrije protiv zabrane “trajnih hemikalija” u Evropskoj uniji, kao i protiv toga da snose troškove sanacije i čišćenja od ovih hemikalija širom Evrope.
Na spomenutoj internetskoj stranici je objavljena i mapa zagađenja “trajnim hemikalijama” na Starom kontinentu. Kako je objašnjeno, crvenom su označena vodna područja za koja se zna da su kontaminirana PFAS-om. Nijanse crvene su određene shodno tome koliko je zagađenje (od 10 do 100 nanograma po litru, od 100 do 1.000 nanograma po litru, od 1.000 do 10.000 nanograma po litru te više od 10.000 nanograma po litru).
Ljubičastom bojom su označene mjesta za koja se zna da se na njima koriste “trajne hemikalije” dok su lokacije za koje se pretpostavlja da su kontaminirane označene:
- Tamnoplavom industrijska postrojenja;
- Smeđom postrojenja za upravljanje otpadom:
- Svjetloplavom aerodromi;
- Svjetlozelenom vojni objekti;
- Žutom mjesta na kojima su se dogodili vatrogasni incidenti i vježbe.
Ne znači da kontaminacija ne postoji u dijelovima Evrope koji nisu označeni niti jednom bojom jer, napominjemo, istaknuti su samo dijelovi za koje se zna ili se pretpostavlja da su kontaminirani.
Postoji 14.000 PFAS hemikalija koje se koriste u proizvodnji mnogih proizvoda da bi bili otporni na vodu, onečišćenja i toplotu. Dovode se u vezu s različitim i teškim oboljenjima, kao što su rak, fetalne komplikacije, bolesti jetre, bubrega i autoimuni poremećaji.
