Vlada Republike Srpske na današnjoj 126. sjednici u Banjaluci odbacila je nametnutu odluku Kristijana Šmita kojom se donosi Zakon o izmjenama i dopunama Zakona o finansiranju institucija BiH, ocijenivši je kao grubo kršenje Dejtonskog mirovnog sporazuma i ustavno-pravnog poretka BiH.
U saopštenju se navodi da Vlada postupa u skladu sa zaključkom Narodne skupštine Republike Srpske od 25. decembra 2024. godine, kojim je izražena zabrinutost zbog kontinuiranog kršenja zakona i ustavnog sistema BiH od strane svih dosadašnjih visokih predstavnika, uključujući i Kristijana Šmita, koji – kako se navodi – nije imenovan u skladu sa Aneksom 10 Dejtonskog sporazuma.
Vlada RS smatra neprihvatljivim da se sredstvima od akciza, putarina i sredstvima Centralne banke BiH raspolaže mimo važeće zakonske regulative, posebno za finansiranje izbornog procesa i izvršavanje presuda, poput predmeta Vijadukt d.o.o. Portorož.
Takođe, pozvani su svi predstavnici Republike Srpske u institucijama BiH, kao i relevantni subjekti iz RS pogođeni ovom odlukom, da pokrenu sudske postupke u cilju zaštite ustavom i zakonima zagarantovanih prava.
Usvojen nacrt Programa javnih investicija 2026–2028.
Na sjednici je usvojen i nacrt Programa javnih investicija Republike Srpske za period 2026–2028. godina. Program obuhvata analizu 180 projekata – od kojih je 88 u realizaciji, a 92 kandidovana.
Ukupna vrijednost ugovorenih projekata iznosi 2,6 milijardi KM, dok je vrijednost kandidovanih projekata ministarstava i institucija čak 10,4 milijarde KM. Najveći dio sredstava biće uložen u sektore energetike, saobraćaja, zdravstva i poljoprivrede.
Strana sredstva učestvuju sa 63,63% (1,65 milijardi KM), dok domaća sredstva iznose 948 miliona KM (36,37%).
Pozitivni rezultati sektora malih i srednjih preduzeća
Usvojen je i godišnji izvještaj o stanju malih i srednjih preduzeća (MSP) u 2024. godini. Na teritoriji RS poslovalo je 43.642 privredna subjekta, od čega 43.551 MSP. U njima je bilo zaposleno više od 139.000 radnika – što je 70,5% ukupne zaposlenosti u realnom sektoru.
Najviše MSP djeluje u sektoru trgovine (26,5%), prerađivačke industrije (13,2%) i stručnih djelatnosti (10%). MSP su ostvarili 2,73 milijarde KM prihoda od izvoza, što je rast od 19,6% u odnosu na 2023. godinu. Žene su vlasnice ili suvlasnice u 28,4% privrednih subjekata.
Za podršku sektoru MSP izdvojeno je ukupno 79,4 miliona KM, od čega je 48,6% iz budžeta RS, a ostatak iz drugih izvora.
Podrška digitalizaciji i tradicionalnim zanatima
Vlada je usvojila plan korišćenja sredstava Ministarstvu privrede i preduzetništva za 2025. godinu u iznosu od 2,04 miliona KM, koja su namijenjena za podršku digitalnoj transformaciji, nabavci opreme i očuvanju tradicionalnih zanata.
Takođe, donesen je i Akcioni plan za sprovođenje Strategije razvoja ženskog preduzetništva u periodu 2025–2027. godina. Planirane aktivnosti obuhvataju finansijsku i institucionalnu podršku, edukacije, garancije za kredite, sajmove i razvoj statističke baze podataka o preduzetnicama. Za ovu namjenu planirano je 15,2 miliona KM.
Voda, zemljište i škole u fokusu
Vlada Republike Srpske razmatrala je i više sektorskih pitanja:
- Projekat modernizacije vodnih i sanitarnih usluga u saradnji sa Svjetskom bankom je u fazi intenzivne implementacije. Radovi su već počeli u Laktašima i Prnjavoru, dok se uskoro očekuje početak i u Trebinju, Zvorniku i Istočnom Novom Sarajevu. Vrijednost projekta je 26,5 miliona evra.
- Program pedoloških analiza zemljišta nastavlja se i u 2025. godini. U planu je analiza plodnosti zemljišta u saradnji s ovlaštenim institucijama, a budžet iznosi 150.000 KM.
- Usvojena je i informacija o bezbjednosti u školama – zabilježen je pad broja slučajeva vršnjačkog nasilja (sa 168 na 63 u prvih šest mjeseci 2025). Nastavljene su mjere zaštite, uključujući saradnju s Mtelom, policijom i centrima za socijalni rad.
